{"id":2144,"date":"2025-06-29T08:42:06","date_gmt":"2025-06-29T11:42:06","guid":{"rendered":"https:\/\/foto.art.br\/site\/?p=2144"},"modified":"2025-06-29T14:15:59","modified_gmt":"2025-06-29T17:15:59","slug":"cordier-o-inventor-do-quimigrama","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/foto.art.br\/site\/2025\/06\/29\/cordier-o-inventor-do-quimigrama\/","title":{"rendered":"Cordier, o inventor do quimigrama"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"780\" height=\"519\" src=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_208-2-61_20III1-e1751202643940.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2155\" srcset=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_208-2-61_20III1-e1751202643940.jpg 780w, https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_208-2-61_20III1-e1751202643940-300x200.jpg 300w, https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_208-2-61_20III1-e1751202643940-768x511.jpg 768w, https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_208-2-61_20III1-e1751202643940-100x67.jpg 100w\" sizes=\"auto, (max-width: 780px) 100vw, 780px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Pierre Cordier, falecido em 2024, foi um&nbsp;<strong>artista belga<\/strong>. \u00c9 considerado um pioneiro da quimigrama e do seu desenvolvimento como meio de express\u00e3o art\u00edstica.<\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>Defini\u00e7\u00e3o<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;A ferramenta essencial do processo fotogr\u00e1fico n\u00e3o \u00e9 a c\u00e2mera, mas a camada sens\u00edvel \u00e0 luz.&#8221; L\u00e1szl\u00f3 Moholy-Nagy<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Com o advento da fotografia em 1839, a pintura passou por uma transforma\u00e7\u00e3o radical. Hoje em dia, o processo digital est\u00e1 revolucionando a fotografia. O quimigrama, fus\u00e3o da pintura e da fotografia, \u00e9 provavelmente a aventura m\u00e1xima do brometo de prata em gelatina.&#8221; Pierre Cordier<\/p>\n\n\n<style type=\"text\/css\" scoped>.rbs_gallery_69ef73008c41bSpinner{\r\n\t\t\t\tmargin: 50px auto;\r\n\t\t\t\twidth: 50px;\r\n\t\t\t\theight: 40px;\r\n\t\t\t\ttext-align: center;\r\n\t\t\t\tfont-size: 10px;\r\n\t\t\t}\r\n\t\t\t.rbs_gallery_69ef73008c41bSpinner > div{\r\n\t\t\t  background-color: #333;\r\n\t\t\t  height: 100%;\r\n\t\t\t  width: 6px;\r\n\t\t\t  display: inline-block;\r\n\t\t\t  -webkit-animation: rbs_gallery_69ef73008c41b-stretchdelay 1.2s infinite ease-in-out;\r\n\t\t\t  animation: rbs_gallery_69ef73008c41b-stretchdelay 1.2s infinite ease-in-out;\r\n\t\t\t}\r\n\t\t\t.rbs_gallery_69ef73008c41bSpinner .rbs_gallery_69ef73008c41bRect2 {\r\n\t\t\t  -webkit-animation-delay: -1.1s;\r\n\t\t\t  animation-delay: -1.1s;\r\n\t\t\t}\r\n\t\t\t.rbs_gallery_69ef73008c41bSpinner .rbs_gallery_69ef73008c41bRect3 {\r\n\t\t\t  -webkit-animation-delay: -1.0s;\r\n\t\t\t  animation-delay: -1.0s;\r\n\t\t\t}\r\n\t\t\t.rbs_gallery_69ef73008c41bSpinner .rbs_gallery_69ef73008c41bRect4 {\r\n\t\t\t  -webkit-animation-delay: -0.9s;\r\n\t\t\t  animation-delay: -0.9s;\r\n\t\t\t}\r\n\t\t\t.rbs_gallery_69ef73008c41bSpinner .rbs_gallery_69ef73008c41bRect5 {\r\n\t\t\t  -webkit-animation-delay: -0.8s;\r\n\t\t\t  animation-delay: -0.8s;\r\n\t\t\t}\r\n\t\t\t@-webkit-keyframes rbs_gallery_69ef73008c41b-stretchdelay {\r\n\t\t\t  0%, 40%, 100% { -webkit-transform: scaleY(0.4) }  \r\n\t\t\t  20% { -webkit-transform: scaleY(1.0) }\r\n\t\t\t}\r\n\t\t\t@keyframes rbs_gallery_69ef73008c41b-stretchdelay {\r\n\t\t\t  0%, 40%, 100% { \r\n\t\t\t    transform: scaleY(0.4);\r\n\t\t\t    -webkit-transform: scaleY(0.4);\r\n\t\t\t  }  20% { \r\n\t\t\t    transform: scaleY(1.0);\r\n\t\t\t    -webkit-transform: scaleY(1.0);\r\n\t\t\t  }\r\n\t\t\t}\r\n\t\t<\/style><div class=\"robo-gallery-wrap robo-gallery-wrap-id2167 robo-gallery-grid\" ><div id=\"rbs_gallery_69ef73008c41b-block-loader\" class=\"rbs_gallery_69ef73008c41bSpinner\"><div class=\"rbs_gallery_69ef73008c41bRect1\"><\/div> <div class=\"rbs_gallery_69ef73008c41bRect2\"><\/div> <div class=\"rbs_gallery_69ef73008c41bRect3\"><\/div> <div class=\"rbs_gallery_69ef73008c41bRect4\"><\/div> <div class=\"rbs_gallery_69ef73008c41bRect5\"><\/div><\/div><div id=\"robo_gallery_main_block_rbs_gallery_69ef73008c41b\" class=\"robogallery-gallery-2167\" style=\"width:100%;  display: none;\"><div id=\"rbs_gallery_69ef73008c41b\" data-options=\"rbs_gallery_69ef73008c41b\" style=\"width:100%;\" class=\"robo_gallery  \"><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_Re_CC_81volution_20hongroise-e1751202443256-225x300.jpg\"  title=\"big_Re_CC_81volution_20hongroise\"  data-width=\"225\"  data-height=\"300\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_Re_CC_81volution_20hongroise-e1751202443256.jpg\"  title=\"big_Re_CC_81volution_20hongroise\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_Re_CC_81volution_20hongroise<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_PH-CH_209_3A3_3A79_20ok-e1751202492530-300x117.png\"  title=\"big_PH-CH_209_3A3_3A79_20ok\"  data-width=\"300\"  data-height=\"117\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_PH-CH_209_3A3_3A79_20ok-e1751202492530.png\"  title=\"big_PH-CH_209_3A3_3A79_20ok\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_PH-CH_209_3A3_3A79_20ok<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_Mine_CC_81ral_20ve_CC_81ge_CC_81t_20anim-e1751202412296-300x186.jpg\"  title=\"big_Mine_CC_81ral_20ve_CC_81ge_CC_81t_20anim\"  data-width=\"300\"  data-height=\"186\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_Mine_CC_81ral_20ve_CC_81ge_CC_81t_20anim-e1751202412296.jpg\"  title=\"big_Mine_CC_81ral_20ve_CC_81ge_CC_81t_20anim\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_Mine_CC_81ral_20ve_CC_81ge_CC_81t_20anim<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_Hommage_20a_CC_80_20Nonyme_20det-e1751202565244-229x300.jpg\"  title=\"big_Hommage_20a_CC_80_20Nonyme_20det\"  data-width=\"229\"  data-height=\"300\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_Hommage_20a_CC_80_20Nonyme_20det-e1751202565244.jpg\"  title=\"big_Hommage_20a_CC_80_20Nonyme_20det\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_Hommage_20a_CC_80_20Nonyme_20det<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_Hexag-e1751202609897-300x298.jpg\"  title=\"big_Hexag\"  data-width=\"300\"  data-height=\"298\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_Hexag-e1751202609897.jpg\"  title=\"big_Hexag\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_Hexag<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_family_20in_20the_20sky_20okk-e1751202688273-300x187.png\"  title=\"big_family_20in_20the_20sky_20okk\"  data-width=\"300\"  data-height=\"187\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_family_20in_20the_20sky_20okk-e1751202688273.png\"  title=\"big_family_20in_20the_20sky_20okk\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_family_20in_20the_20sky_20okk<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_De_CC_81mogramme_20det-e1751202729448-300x193.jpg\"  title=\"big_De_CC_81mogramme_20det\"  data-width=\"300\"  data-height=\"193\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_De_CC_81mogramme_20det-e1751202729448.jpg\"  title=\"big_De_CC_81mogramme_20det\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_De_CC_81mogramme_20det<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_2015-02-2014_20_28300dpi_29-1a-250x300.png\"  title=\"big_CH_2015-02-2014_20_28300dpi_29-1a\"  data-width=\"250\"  data-height=\"300\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_2015-02-2014_20_28300dpi_29-1a.png\"  title=\"big_CH_2015-02-2014_20_28300dpi_29-1a\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_CH_2015-02-2014_20_28300dpi_29-1a<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_2014-12-70-e1751202758623-233x300.jpg\"  title=\"big_CH_2014-12-70\"  data-width=\"233\"  data-height=\"300\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_2014-12-70-e1751202758623.jpg\"  title=\"big_CH_2014-12-70\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_CH_2014-12-70<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_2012_3A1_3A82_20ok-e1751202789804-241x300.png\"  title=\"big_CH_2012_3A1_3A82_20ok\"  data-width=\"241\"  data-height=\"300\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_2012_3A1_3A82_20ok-e1751202789804.png\"  title=\"big_CH_2012_3A1_3A82_20ok\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_CH_2012_3A1_3A82_20ok<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_208-2-61_20III1-e1751202643940-300x200.jpg\"  title=\"big_CH_208-2-61_20III1\"  data-width=\"300\"  data-height=\"200\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_208-2-61_20III1-e1751202643940.jpg\"  title=\"big_CH_208-2-61_20III1\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_CH_208-2-61_20III1<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_207-4-13_20_22Musigramme_20contemporain_22-249x300.jpg\"  title=\"big_CH_207-4-13_20_22Musigramme_20contemporain_22\"  data-width=\"249\"  data-height=\"300\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_207-4-13_20_22Musigramme_20contemporain_22.jpg\"  title=\"big_CH_207-4-13_20_22Musigramme_20contemporain_22\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_CH_207-4-13_20_22Musigramme_20contemporain_22<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_20circa_201957_20cat_205-e1751202819357-233x300.jpg\"  title=\"big_CH_20circa_201957_20cat_205\"  data-width=\"233\"  data-height=\"300\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_CH_20circa_201957_20cat_205-e1751202819357.jpg\"  title=\"big_CH_20circa_201957_20cat_205\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_CH_20circa_201957_20cat_205<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_31_3A7_3A01-e1751202850343-300x294.png\"  title=\"big_31_3A7_3A01\"  data-width=\"300\"  data-height=\"294\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_31_3A7_3A01-e1751202850343.png\"  title=\"big_31_3A7_3A01\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_31_3A7_3A01<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_22_3A6_3A87_20Det0-e1751202876232-182x300.png\"  title=\"big_22_3A6_3A87_20Det0\"  data-width=\"182\"  data-height=\"300\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_22_3A6_3A87_20Det0-e1751202876232.png\"  title=\"big_22_3A6_3A87_20Det0\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_22_3A6_3A87_20Det0<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_21CH26-1-79_20III-300x215.png\"  title=\"big_21CH26-1-79_20III\"  data-width=\"300\"  data-height=\"215\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_21CH26-1-79_20III.png\"  title=\"big_21CH26-1-79_20III\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_21CH26-1-79_20III<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"rbs-img  category2167 \" ><div class=\"rbs-img-image   rbs-lightbox \" ><div class=\"rbs-img-thumbs\"  data-thumbnail=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_2CH29-11-57_20I-e1751202908493-220x300.png\"  title=\"big_2CH29-11-57_20I\"  data-width=\"220\"  data-height=\"300\" ><\/div><div class=\"rbs-img-data-popup\"  data-popup=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/big_2CH29-11-57_20I-e1751202908493.png\"  title=\"big_2CH29-11-57_20I\" ><\/div><div class=\"thumbnail-overlay\"><div class=\"rbsTitle \">big_2CH29-11-57_20I<\/div><div class=\"rbsIcons\"><i class=\"fa fa-search-plus rbsZoomIcon \" ><\/i><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><script>var rbs_gallery_69ef73008c41b = {\"version\":\"5.1.4\",\"id\":2167,\"class\":\"id2167\",\"roboGalleryDelay\":1000,\"mainContainer\":\"#robo_gallery_main_block_rbs_gallery_69ef73008c41b\",\"loadingContainer\":\"#rbs_gallery_69ef73008c41b-block-loader\",\"loadingContainerObj\":\"rbs_gallery_69ef73008c41b-block-loader\",\"columnWidth\":\"auto\",\"columns\":3,\"resolutions\":[{\"columnWidth\":\"auto\",\"columns\":3,\"maxWidth\":960},{\"columnWidth\":\"auto\",\"columns\":2,\"maxWidth\":650},{\"columnWidth\":\"auto\",\"columns\":1,\"maxWidth\":450}],\"lightboxOptions\":{\"gallery\":{\"enabled\":true,\"tCounter\":\"%curr% of %total%\"}},\"overlayEffect\":\"direction-aware-fade\",\"boxesToLoadStart\":12,\"boxesToLoad\":8,\"waitUntilThumbLoads\":1,\"LoadingWord\":\"Loading...\",\"loadMoreWord\":\"Load More\",\"noMoreEntriesWord\":\"No More Entries\",\"horizontalSpaceBetweenBoxes\":15,\"verticalSpaceBetweenBoxes\":15,\"lazyLoad\":1,\"wrapContainer\":\"#robo-gallery-wrap-rbs_gallery_69ef73008c41b\"};<\/script>\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"666\" height=\"431\" src=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/2025-06-29_095034.gif\" alt=\"\" class=\"wp-image-2147\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>(Cordier usa o termo &#8220;localizing product&#8221; prefiro produto isolante)<\/p>\n\n\n\n<p>1- O quimigrama n\u00e3o \u00e9 uma fotografia<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Fotografia&#8221; significa &#8220;escrever com luz&#8221;. No entanto, o quimigrama \u00e9 feita em plena luz. Como se pode escrever com luz sobre um suporte que ela j\u00e1 tocou completamente? O quimigrama n\u00e3o \u00e9 uma &#8220;escrita de luz&#8221;, mas uma &#8220;escrita de qu\u00edmica&#8221;, visto que quem escreve \u00e9 \u200b\u200bo revelador e o fixador.<\/p>\n\n\n\n<p>2- O quimigrama n\u00e3o \u00e9 um fotograma<\/p>\n\n\n\n<p>Assim como o fotograma, o quimigrama \u00e9 feita sem c\u00e2mera (&#8220;cameraless&#8221;) e sem lente (&#8220;lensless&#8221;). O fotograma \u00e9 uma t\u00e9cnica em que a luz escreve, como na fotografia. No entanto, no quimigrama, a qu\u00edmica escreve, a luz n\u00e3o. Isso significa que o quimigrama deve ser classificada em uma categoria espec\u00edfica e n\u00e3o deve ser anexada ao fotograma, como alguns historiadores fizeram.<\/p>\n\n\n\n<p>3- O quimigrama n\u00e3o \u00e9 exclusivamente qu\u00edmica<\/p>\n\n\n\n<p>Como a palavra &#8220;quimigrama&#8221; deriva de &#8220;qu\u00edmica&#8221;, v\u00e1rios cr\u00edticos e historiadores acreditam que as formas das quimigramas s\u00e3o obtidas exclusivamente por meio da qu\u00edmica e desconhecem o uso de produtos isolantes. Esses produtos entram na fabrica\u00e7\u00e3o de tintas (vernizes, ceras, \u00f3leos) e sofrem transforma\u00e7\u00f5es n\u00e3o qu\u00edmicas, mas &#8220;f\u00edsicas&#8221; (descolamento, rachaduras, eros\u00e3o, dissolu\u00e7\u00e3o, etc.). O quimigrama \u00e9 mais precisamente uma t\u00e9cnica &#8220;f\u00edsico-qu\u00edmica&#8221;. \u00c9 poss\u00edvel obter quimigramas deixando apenas o revelador e o fixador agirem sobre a emuls\u00e3o fotossens\u00edvel.<\/p>\n\n\n\n<p>4- Produtos isolantess n\u00e3o s\u00e3o raros<\/p>\n\n\n\n<p>Eles s\u00e3o in\u00fameros: qualquer coisa que possa aderir por alguns instantes ao papel fotogr\u00e1fico pode criar um quimigrama. Produtos isolantes podem ser encontrados em cozinhas, banheiros ou em oficinas de pintura.<\/p>\n\n\n\n<p>5- O quimigrama n\u00e3o utiliza produtos qu\u00edmicos raros<\/p>\n\n\n\n<p>Alguns autores acreditam que as formas complexas do quimigrama s\u00f3 podem ser obtidas com produtos raros, como os usados \u200b\u200bem gravura ou mesmo na alquimia. No entanto, esses produtos s\u00e3o simplesmente os mesmos usados \u200b\u200bna fotografia com gelatina\/ brometo de prata: emuls\u00f5es fotossens\u00edveis, revelador e fixador.<\/p>\n\n\n\n<p>6- O quimigrama pode ser aleat\u00f3ria ou controlada<\/p>\n\n\n\n<p>O praticante do quimigrama se depara com diferentes tipos de acaso (incontrol\u00e1vel, incontrol\u00e1vel), mas o acaso tamb\u00e9m \u00e9 algo que ele pode controlar e programar, sendo frequentemente seu melhor colaborador.<\/p>\n\n\n\n<p>7- N\u00e3o h\u00e1 necessidade de um &#8220;O&#8221; na palavra &#8220;quimigrama&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Quando inventei a palavra em 1958, ainda n\u00e3o eram conhecidas t\u00e9cnicas terap\u00eauticas cujos nomes come\u00e7avam com as mesmas quatro letras.<\/p>\n\n\n\n<p>8- Talvez a conota\u00e7\u00e3o pejorativa da palavra &#8220;qu\u00edmica&#8221; afete a palavra &#8220;quimigra\u00e7\u00e3o&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Com muita frequ\u00eancia, a palavra &#8220;qu\u00edmica&#8221; \u00e9 usada para se referir \u00e0 polui\u00e7\u00e3o, alimentos envenenados, etc. Fa\u00e7o o poss\u00edvel para me reunir com cientistas, industriais e jornalistas, todos interessados \u200b\u200bem reabilitar essa palavra, que tamb\u00e9m \u00e9 a base de tudo o que existe na Terra. \u00c9 interessante notar que a palavra &#8220;f\u00edsica&#8221; n\u00e3o tem o mesmo destino. Tomara que a quimigra\u00e7\u00e3o nos d\u00ea uma ideia melhor do que pode ser feito com a qu\u00edmica.<\/p>\n\n\n\n<p>9- A t\u00e9cnica \u00e9 importante. Com poucas exce\u00e7\u00f5es, os especialistas em arte demonstraram muito pouco interesse pela t\u00e9cnica. No entanto, a t\u00e9cnica cria novas linguagens: fotografia, cinema e computador. &#8220;\u00c9 o estudo aprofundado da maneira t\u00e9cnica como uma obra \u00e9 feita que permite compreend\u00ea-la plenamente&#8230;&#8221; (Anthea Callen, Les peintres impressionnistes et leur technique, Art &amp; Images, Paris, 2006).<\/p>\n\n\n\n<p>10- Pierre Cordier n\u00e3o \u00e9 o \u00fanico praticante do quimigrama<\/p>\n\n\n\n<p>Alguns historiadores da fotografia contempor\u00e2nea sabem muito pouco sobre a hist\u00f3ria dos processos fotogr\u00e1ficos alternativos e pensam (ou esperam?) que o quimigrama desaparecer\u00e1 com seu inventor. Isso \u00e9 uma aberra\u00e7\u00e3o. N\u00e3o s\u00f3 houve alguns artistas antes dele que praticaram t\u00e9cnicas semelhantes, como tamb\u00e9m muitos outros surgiram desde 1956. O quimigrama agora faz parte da fam\u00edlia dos fotogramas, c\u00e2meras pinhole, clich\u00eas, etc. \u00c9 tema de semin\u00e1rios, workshops, exposi\u00e7\u00f5es, etc. Basta navegar na internet para verificar isso (clique aqui). Tamb\u00e9m podemos notar que a palavra tem sido frequentemente usada a posteriori para designar experi\u00eancias anteriores. \u00c9 isso que o fil\u00f3sofo franc\u00eas Hubert Damisch qualifica como um &#8220;anacronismo&#8221;. O livro sobre a hist\u00f3ria do quimigrama ainda precisa ser escrito.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"960\" height=\"960\" src=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Pierre_cordier_portrait.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2143\" srcset=\"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Pierre_cordier_portrait.jpg 960w, https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Pierre_cordier_portrait-300x300.jpg 300w, https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Pierre_cordier_portrait-150x150.jpg 150w, https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Pierre_cordier_portrait-768x768.jpg 768w, https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Pierre_cordier_portrait-100x100.jpg 100w\" sizes=\"auto, (max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Pierre Cordier<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/en.m.wikipedia.org\/wiki\/Pierre_Cordier\">https:\/\/en.m.wikipedia.org\/wiki\/Pierre_Cordier<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/www.pierrecordier.com\/\">http:\/\/www.pierrecordier.com\/<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pierre Cordier, falecido em 2024, foi um&nbsp;artista belga. \u00c9 considerado um pioneiro da quimigrama e do seu desenvolvimento como meio de express\u00e3o art\u00edstica. Defini\u00e7\u00e3o &#8220;A ferramenta essencial do processo fotogr\u00e1fico n\u00e3o \u00e9 a c\u00e2mera, mas a camada sens\u00edvel \u00e0 luz.&#8221; L\u00e1szl\u00f3 Moholy-Nagy &#8220;Com o advento da fotografia em 1839, a pintura passou por uma transforma\u00e7\u00e3o [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2155,"comment_status":"closed","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12,13],"tags":[],"class_list":["post-2144","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-pessoas","category-tecnicas"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2144","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2144"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2144\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2155"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2144"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2144"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/foto.art.br\/site\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2144"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}